Skrzynia biegów to jeden z podstawowych elementów wyposażenia każdego auta. Nie mając sprawnej skrzyni – po prostu nie pojedziemy. Jednak nie każdy wie, że tak samo jak istnieje wiele modeli silnika, tak i w obrębie skrzyni biegów można wymienić jej kilka typów. Jakich? Sprawdzimy!

Podział podstawowy

Co do zasady wyróżniamy cztery podstawowe rodzaje skrzyni biegów. Najpopularniejszą jest manualna skrzynia biegów, z którą to rozpoczyna się przygoda większości kierowców. Kolejnym rodzajem są skrzynie automatyczne stopniowe i półautomatyczne stopniowe, a także skrzynie bezstopniowe. Nie jest to jedyny możliwy podział urządzeń.

Zastosowana przekładnia

Rodzaj zastosowanej przekładni jest drugim sposobem klasyfikacji dostępnych w pojazdach skrzyń biegów, który wiąże się z podstawowym zadaniem jakie ma do wykonanie skrzynia. A mianowicie przełożenie układu napędowego. Zadanie to realizowane może zostać na dwa sposoby, w sposób stopniowy lub bezstopniowy. W skrzyniach stopniowych zastosowano układ, w którym włączane jest kolejne przełożenie w związku z osiągnięciem stałego, ustalonego poziomu. Skrzynie biegów bezstopniowe działają na innej zasadzie, a dokładniej – zmiany przełożenia dokonują się w sposób ciągły. Nie jest to jednak wyczerpująca klasyfikacja, gdyż skrzynie stopniowe podzielić można jeszcze na posiadające osie stała, a także planetarne, w których oś obraca się. W tym przypadku do budowy mechanizmu wykorzystane zostały przekładnie zębate. Inaczej wygląda kwestia w przypadku skrzyni bezstopniowych. Tutaj wykorzystuje się przekładnie elektryczne, hydrauliczne czy mechaniczne. Najczęściej wykorzystywane są jednak przekładnie hydrokinetyczne.

Sposób sterowania

To drugie najczęściej wymieniane kryterium. W tym przypadku wyróżnia się trzy rodzaje urządzeń: manualne, automatyczne i półautomatyczne, czyli sekwencyjne. Różnica tkwi w sposobie działania, gdyż do przełożenia biegów w przypadku skrzyń manualnych konieczne jest wciśnięcie sprzęgła, a skrzynia i sprzęgło, to cały mechanizm, który pozwala na przełożenie biegów. Nieco inaczej wygląda kwestia w półautomatach. Tam bieg wybierany jest przez kierowcę, ale położenie przekładni zmieniane jest przy pomocy specjalnego urządzenia sterującego. Automaty są najmniej wymagające dla kierowców, gdyż konieczne jest tylko ustawienie dźwigni w odpowiedniej pozycji. Reszta czynności realizowana jest automatycznie.

Rodzaj skrzyni w samochodach specjalistycznych

Dla kierowców zawodowych rodzaj skrzyni nie ma większego znaczenia. Wykonując transport specjalistyczny wybór skrzyni zależny jest bardziej od tego, w jakiej branży działamy. W większości przypadków konieczne jest bowiem zainstalowanie specjalnego urządzenia, jakim jest przystawka odbioru mocy. Zamontowana przy skrzyni biegów przystawka umożliwia działanie innych, specjalistycznych urządzeń, jak np. wyciągarka hydrauliczna, a także rotator kipra.